Planlama.Org - Şehir Plancılarının haber portalı

Türkiye’deki İstatistiksel Bölge Birimleri (İBB)

Türkiye’deki İstatistiksel Bölge Birimleri (İBB)

Avrupa Birliği’ne detaylı veriler sunmak üzere Eurostat (Avrupa Birliği İstatistik Ofisi) tarafından 1970’li yılların ortalarında oluşturulan İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması’nın (İBBS) temel amacı; bölgesel tabanlı olacak şekilde istatistikleri toplamak, sosyo-ekonomik analizler yapmak ve topluma yönelik bölgesel politikaların çerçevesini oluşturmaktır (Yılmaz ve diğ., 2007). AB genelinde tek bir veri tabanı oluşturmak, bölgesel istatistikleri standartlaştırmak ve bunu yaparken de karşılaştırılabilir bir tablo ortaya çıkarmak için bölgelerin sahip oldukları benzer niteliklere göre oluşturulan İBBS, Türkiye’de de örnek bölge birimi uygulaması olarak kabul edilmiş ve Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) desteği ile Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) tarafından 2002 yılında tamamlanmıştır (http://www.dpt.gov.tr/bgyu/biid/ibbs.html). Türkiye için İBBS, bölge ölçeğinde bir “ortak taban” olmakla birlikte, 2003 yılında ikincisi kabul edilen Katılım Ortaklığı Belgesi’nde kısa vadeli hedefler arasında gösterilen BKA’ların kurulmasına yönelik bir ilk ve zorunlu adımı da ifade etmektedir (Yılmaz ve diğ., 2007; DPT, 2006).

İBB sınıflandırmasında iller "Düzey 3" olarak tanımlanmış; ekonomik, sosyal ve coğrafi yönden benzerlik gösteren komşu iller ise bölgesel kalkınma planları ve nüfus büyüklükleri dikkate alınarak "Düzey 1" ve "Düzey 2" olarak gruplandırılarak, hiyerarşik İBBS yapılmıştır (Tablo 1).
 

Tablo 1. Üç Düzeyde Yapılan İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (DPT, 2003)

Düzey 3 kapsamında her il bir İstatistiki Bölge Birimini tanımlamış olup, toplam 81 adettir. Düzey 2 İstatistiki Bölge Birimleri, Düzey 3 kapsamındaki komşu illerin gruplandırılması sonucu tanımlanmış olup, 26 adettir (Şekil 1). Düzey 1 İstatistiki Bölge Birimleri ise "Düzey 2" İstatistiki Bölge Birimlerinin gruplandırılması sonucu tanımlanmış olup, 12 adettir ve kamusal alandaki tüm bölge tabanlı çalışmalarda artık İBBS çalışması esas alınacaktır (http://www.dpt.gov.tr/bgyu/biid/ibbs.html; Şekil 2).

 

Şekil 1. Düzey 2 Grubunda Yer Alan 26 İstatistiksel Bölge Biriminin Türkiye Üzerindeki Dağılımı (http://www.dpt.gov.tr/bgyu/biid/ibbs.html)

 

Şekil 2. Düzey 1 Grubunda Yer Alan 12 İstatistiksel Bölge Biriminin Türkiye Üzerindeki Dağılımı (http://www.dpt.gov.tr/bgyu/biid/ibbs.html)

Web design @GeNcDiNaMiK.com

Top Desktop version