Planlama.Org - Şehir Plancılarının haber portalı

Dünya`dan Planlama

Plancılara Meydan Okuma: Birliktelik yâda çöküş*

Plancılar insanlara hizmet teknesini kaçırma tehlikesi içindedirler. Kent planlama plancıların dar bir tüp şeklinde taşımacılık yapması ile kısıtlanmış gibi görülmektedir. İki noktaya değinmek istiyorum; ilki plancılar kendilerini ve diğer meslektaşlarının kendilerini nasıl algılanmak istendiklerini ortaya koymalılar, ikincisi akranları insan hizmetlerine “rehber”, “sosyal çalışan”, “durum yöneticisi” olduklarında “plancı” gibi düşünmeyi öğrenmeliler. Sosyal hizmetlerin planlama ile ilişkilendirilmesi kalıplar içindeki plancının irkilmesine neden olmaktadır. Sosyal hizmetlerde çalışanların çoğunluğunun planlamayı sevmediği bir gerçektir. Ama bu meslekler arasında köprü kurmak olasıdır.

Yazar: Tovah Redwood Kaynak: Planning.Org Çeviri: Ahmet Cemil Pesen


Sosyal hizmetler dünyasından geçmiş biri olarak şunu söyleyebilirim ki insanlar plancıları teknik elemanlar veya veri tutucular olarak görmektedir. İnsanların fonksiyonel ayırım kanunları ve nüfus sayımı sistemi içinde plancıları değerlendirdiğine inanıyorum. Ben plancı / sosyal hizmet sağlayıcı rolümde, il genelinde çocuk hizmetleri ve sosyal hizmetlerde düzinelerce toplumsal değer modeli üzerinde çalıştım. Toplumsal değerler arenasındaki oyuncular her yerde rastlanan: sağlık hizmetlileri, okul personeli, ruhban sınıfı gibi kişilerdi. Aktörlerin hepsi en az sıkıntıyla insanların toplumsal hizmetlerden yaralanması için analizler yapmayla ilgilendiler. Bu meslekler aynı zamanda müşterilerin memnuniyeti ve kaynakların korunması içinde çalışabilirler. Plancıları da barındıran ortak çalışmalar çok enderdir. Çünkü plancılar toplumsal ortaklıklarda “masaya ne koyacaklar?” sorusunu soran diğer meslekler üzerinde bir kendi değerlerini kurmamışlardır. Plancılar daha fazla bu ortaklıklardan uzak tutulamazlar. Bu ortaklıklarda önemli tutarlarda paralar ve finansman vardır. Ancak ben plancılara sadece parayı takip etmelerini önermiyorum. Plancılara toplumsal ortaklıkta ciddi bir ses getirebileceklerini ve masaya sosyal hizmetler adına neler koyabileceklerini gösterebileceklerini öneriyorum.

Ayırımda Plan Yapmamak

Birkaç yıl önce incelediğim bir ankette plancılar mesleki hünerleri doğrultusunda “resmi büyük düşünen” kişiler olarak algılanmaktaydılar. Çok haklı bir anket. Ama diğer mesleklerden kaç tanesi büyük resme odaklanmak için plancı yetiştirilmesi gerektiğinin farkındaydı? Ve plancılar sınırlı pratikleri doğrultusunda büyük resmini nasıl razı edecekti? Daha da önemlisi plancılar hangi noktada aldıkları eğitim doğrultusunda büyük resmi görme perspektifini kaybederler? Birçok plancı için bu olay birkaç seneden sonra sahip oldukları deneyimler, yazdıkları makaleler, vatandaşları arazide konumlandırdıktan ve politikacıların gündemini şeker dolu bir tatlı kaşığı gibi yaladıktan sonra söz konusu olmaktadır. Yerel yönetimlerin operasyonları yavaşça içimizdeki ideal toplum plancısını kemirmektedir.

Fakat plancılar bu oyukta yalnız olmadıklarını bilerek rahata erebilirler. Nitekim entegre olmak istedikleri toplumsal işbirliklerine karşı en büyük meydan okuma insanları sahip oldukları fikir, pratik, faaliyet ve topluluklarında sıkıştıkları deliklerden söküp almaktır. Teorisyenlerin bize sunduğu örgütsel ve program değişimlerinin mekanda nasıl olduğu veya olmadığı arsında boşluklar vardır.

Toplumsal işbirliklerindeki “değişim” fiziki çevrenin “değimi”nden daha zordur. Bir binayı konumlandırdığınızda veya bir yeri iş merkezi olarak zonladığımızda o artık öyle olacaktır. Fiziksel çevre için geleneksel planlama daha çok kesikli ve kuru bir değnek gibiyken kamusal hizmet planlama ise daha seyrektir.

Kent tasarım ve planlamayı onun akıcı kolaylığına ve T cetveli eklemlenmesine kendini kaptıran plancılar, toplumsal hizmetlere katılım planlaması işlemine birkaç doğru açıyla bakılması gerektiğine inanırlar.  Birileri bunun karışıklık içeren bir kargaşa olduğunu söyleyebilir. Toplumsal birlikler sağlık görevlilerinin, öğretmenlerin ve diğerlerinin birey ve aile üzerindeki kavrayışlarını kurumsal ve toplumsal ölçekte ilistire eder. İnsanların farklı sosyal hizmetlere olan ihtiyacı bağlamında bu hizmetlerin bir arada çalışması mantıklı görünmektedir.  Toplumsal değerlerin bir elemanı olarak benim pozisyonum tıpkı diğerlerin olduğu gibi bu mantıklı fikrin başarı ile pratiğe dökülmesidir. Ancak bu o kadarda kolay değildir.

İnsanlara İhtiyaç Duyan İnsanlar

Halk ve meslek erbabı arasındaki gerilimin nedeni çok fazla plancının tecrübelerinin insan hizmetleri birliklerinde olduğundan büyük gösterilmesidir. İnsanlar evlerinin güneş almasından çok çocuklarını bir kuruma yerleştirmede daha isteklidirler. Toplumsal birlik süreçlerindeki kargaşa bazen işbirliklerindeki ilişkilerin ve güvenin oluşmasına da neden olabilir. Plancı bu güvenin oluşturulmasında ufak ama etkili yollarla başlangıç yapabilir. Jüri üyelerine ya da diğer meslek erbaplarına “uyuşmazlık” yada “bina yüksekliği” gibi kullandıkları mesleki jargonları açıklayabilirler. Aynı zamanda aynı zamanda akranlarının kullandıkları dili de anlamayı öğrenebilirler. Plancılar “handikap” yada “kusur” gibi kelimelerin demode olduğunu ve toplumun bazı tabakalarında derin olumsuz algılandığını da idrak etmeliler. Plancıların tümü anlamadıkları zaman bunu kabul etmekten korkmamalılar. Plancılar insanlar için planlama yaptıklarını söyleyeceklerdir. Ancak ek garaj alanı isteyen birçok ev sahibi planın ilk öncelikle arazi kullanım düzenlemesi ve ikinci olarak bu düzenlemeden insanların etkilenmesi olarak fonksiyonel ayırmaya karşı çıkacaktır.

İnsanlar yerleşmeden önce araziyi tasarlamak bunun insanları nasıl etkileyeceğini bilmede bir avantajdır. Bu avantaj plancının toplumsal birliklere hizmet etmesinde en etkili araç olacaktır. Toplum hizmetleri uzmanları ve toplumsal birliklerde yer alan diğerleri uzaman plancıların bu etkileşim doğrultusunda sürece neler katacaklarının kararlarını alabilirler. Antrepoların ya da okulların toplumsal hizmet merkezleri olarak uyarlandıklarını göze alın? Peki ya çok fonksiyonlu olanakların inşa edilmesi? Yada komşuluk sağlık birimlerinin okul bahçelerinde konumlandıklarını? Bütün bu projeler sahip oldukları çevre, ulaşım ve arazi kullanım boyutlarında başarılı olmuşlardır. Plancılar uygulanabilir düzenlemelerde yeni bir ses katmış ve planlanan ve inşa edilen projelerin gelişimde rehberlik etmiştir. Daha da önemlisi plancılar toplumun bu tür projelere sahip olma sürecinde yasal tartışmalara da sahip oldukları uzman patrik bilgilerle katkıda bulunabilirler.

SONUÇ

Plancıların işlerini nasıl yaptıklarını esaslı olarak yeniden keşfetmeleri zamanı gelmiştir. Yine plancıların toplumsal birliklerde yer almaları da sancılı bir süreç olacaktır. Bu süreç plancıları alışkanlıklarıyla, motivasyonlarıyla, en iyi ve en kötü pratikleriyle davet edecektir. Burada kesinlikle “yeniden-inşa etmeden” bahsetmiyorum çünkü fonksiyonel ayrışmanın kuralları bellidir. Bugün arkadaşlarım olan plancılara ve birliklere mühendislerin hatalarını düzeltmek için var olduğumuzu söylüyorum. Geçmiş toplumsal birlik deneyimlerinde hatalarımızı çıkarmanın ve başarılarımızı toplamanın zamanıdır.

* www.planning.org

Çeviri: Ahmet Cemil PESEN

Web design @GeNcDiNaMiK.com

Top Desktop version