Planlama.Org - Şehir Plancılarının haber portalı

BKA`ların ilk ortaya çıkışı

BKA’ların İlk Ortaya Çıkışı

Resmi olarak ilk kuruldukları dönem 1950’li yılları işaret etse de, Bölgesel Kalkınma Ajansları’nın ilk ortaya çıkışı (fiili kuruluş tarihleri), günümüzden neredeyse 80 yıl öncesine, Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) yaşanan ve etkisi tüm dünyaya yayılan ekonomik kriz dönemine kadar uzanmaktadır. Tıpkı bugün olduğu gibi, 1929 yılında başta sanayide gelişmiş kentleri olmak üzere kırsal kesimi de derinden etkileyen dünya ekonomik krizi, etkisini daha çok Kuzey Amerika ve Avrupa coğrafyalarında göstermiş; yarattığı toplumsal çöküntünün yanında mekansal ve sektörel anlamda da tüm dünyayı etkilemiştir. Bu dönemde ortaya çıkan mekansal eşitsizlikler ve sektörel alanlardaki açmazlar, özellikle krizden etkilenen ülkelerde bölgesel programları gerekli hale getirmiştir. Nitekim Amerika’da 1929 ekonomik krizinden diğer bölgelere göre daha fazla etkilenen Tennessee Vadisi’nde 1933 yılında başlatılan bölgesel kalkınma programı, böyle bir gerekliliğin sonucu ve tarihte bilinen ilk BKA örneği olmuştur.

 

Ağırlıklı olarak kırsal nüfus yapısına sahip 8 eyaletten oluşan bölgede, ekonomik kriz ile birlikte yoğun bir göç hareketi görülmüştür. Düzensiz su rejimiyle tarımsal üretimi olumsuz etkileyen Tennessee Irmağı, altyapısı yetersiz köy yerleşimlerinin fazlalığı, düşük okur-yazarlık oranı ve yeterli çalışma koşullarının olmayışı bölge halkını göçe iten diğer alt nedenler olarak öne çıkmaktadır (Dinler, 1994). Tennessee Valley Authority (TVA) adıyla kurulan bölgesel kalkınma idaresi, bölgede büyük baraj projelerini devreye sokarak düzensiz su rejiminin önüne geçmiş, elverişli hale gelen tarım alanları ve ürettiği elektrik enerjisi ile bölgeye sanayi yatırımlarını ve tarımsal işgücünü çekerek, bölge ekonomisini canlandırmış ve istenilen kalkınma hedefine ulaşabilmiştir (Dinler, 1994; Filiztekin, 2008). Üç etap halinde ve toplam 9 yılda tamamlanan bu önemli proje sayesinde Tennessee Vadisi hem yüksek verimliliğe sahip bir tarım bölgesi haline gelmiş hem de sahip olduğu ucuz enerjiye dayalı birçok sanayi kolu faaliyete geçmiştir. Günümüzdeyse bölge, ABD’nin en önemli tarım deneme merkezlerinden biri niteliğindedir (Şekil 1, Şekil 2).

 

Normal 0 21 false false false MicrosoftInternetExplorer4

Şekil 1. Tennessee Vadisi Bölgesi, ABD (http://www.spartacus.schoolnet.co.uk/USAtva.jpg)

Şekil 2. Tennessee Vadisi Bölgesi’nde yapılan baraj ve enerji santralleri (http://www.irwinator.com/126/w544.jpg)

Web design @GeNcDiNaMiK.com

Top Desktop version